Anadolu Lisesine kadrolu müdür yardımcısı olarak atandığını, görevi kabul ettiğinde eşinin Kara Harp Okulunda görevli olması nedeniyle MSB Oran lojmanlarında ikamet ettiğini, eşinin görev yerinin değişmesi üzerine 16.07.2025 tarihinde Ankara Etimesgut'ta bulunan kendi konutuna taşınmak zorunda kaldığını, bu tarihten sonra ikameti ile görev yaptığı lise arasındaki mesafenin yaklaşık 45 km'ye çıkmış olduğunu, toplu taşımayla gidiş-dönüş süresinin yoğun trafikte en az iki aktarma ile 3 saate yaklaştığını, Özel Tıp Merkezinin 04.11.2025 tarihli tıbbi durum yazısında, uzun süre ayakta kalmaktan, uzun yolculuk yapmaktan ve omurgayı zorlayıcı faaliyetlerden kaçınması gerektiğinin belirtildiğini, bu nedenle müdür yardımcılığı görevinden ayrılarak ikametgahına yakın herhangi bir eğitim kurumuna İngilizce öğretmeni olarak atanmak için başvuruda bulunduğunu ifade ederek atandığı tarihteki mevzuat hükümleri ile sağlık durumu dikkate alınarak Etimesgut ilçesinde alanında boş norm kadro bulunan uygun bir okula öğretmen olarak atanması talebi hakkında Kamu Denetçiliği Kurumunun (Ombudsmanlık) 27/04/2026 tarih ve 2026/7009-S.26.9757 sayılı kararı kararında aşağıdaki açıklamalara yer verilmiştir.

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, 03.11.2023 tarihinde Anadolu Lisesine kadrolu müdür

yardımcısı olarak atandığını, görevi kabul ettiğinde eşinin Kara Harp Okulunda görevli olması nedeniyle MSB Oran lojmanlarında ikamet ettiğini, eşinin görev yerinin değişmesi üzerine 16.07.2025 tarihinde Ankara Etimesgut'ta bulunan kendi konutuna taşınmak zorunda kaldığını, bu tarihten sonra ikameti ile görev yaptığı lise arasındaki mesafenin yaklaşık 45 km'ye çıkmış olduğunu, toplu taşımayla gidiş-dönüş süresinin yoğun trafikte en az iki aktarma ile 3 saate yaklaştığını, Özel Tıp Merkezinin 04.11.2025 tarihli tıbbi durum yazısında, uzun süre ayakta kalmaktan, uzun yolculuk yapmaktan ve omurgayı zorlayıcı faaliyetlerden kaçınması gerektiğinin belirtildiğini, bu nedenle müdür yardımcılığı görevinden ayrılarak ikametgahına yakın herhangi bir eğitim kurumuna İngilizce öğretmeni olarak atanmak için başvuruda bulunduğunu ifade ederek atandığı tarihteki mevzuat hükümleri ile sağlık durumu dikkate alınarak Etimesgut ilçesinde alanında boş norm kadro bulunan uygun bir okula öğretmen olarak atanmayı talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2.1. Eğitim kurumu yöneticiliği görevinin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu uyarınca öğretmenlik asli görevinin yanında ikinci görev niteliğinde olduğu, bu görevlendirmelerin özlük hakları, atama ve terfi yönünden kazanılmış hak doğurmadığı,

2.2. Eğitim kurumu yöneticilerinin dört yıllık süreyle ve yürürlükte bulunan mevzuat hükümleri çerçevesinde valiliklerce görevlendirildiği, görevlendirme süresinin tamamlanmadan sona ermesi halinde uygulanacak usul ve esasların yürürlükte bulunan mevzuata tabi olduğu,

2.3. Yönetmelik değişikliklerinin yürürlüğe girdikleri tarihten itibaren hüküm ifade ettiği, yürürlükten kaldırılan düzenlemelerin geriye yürütülerek uygulanmasının ancak açık bir geçici hüküm bulunması halinde mümkün olabileceği,

2.4. Bu kapsamda yöneticilik görevine başlanılan tarihte yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin geriye yürütülerek uygulanarak ikamet adresi veya sağlık durumu esas alınmak suretiyle öğretmen olarak atanmasının mümkün bulunmadığı,

2.5. Ayrıca mevcut mevzuatta eğitim kurumu yöneticilerinin herhangi bir özür durumuna bağlı olarak yer değiştirmelerine imkan tanıyan bir düzenlemenin yer almadığı hususları ifade edilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

5. Mülga Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumlarına Yönetici Seçme ve Görevlendirme Yönetmeliği'nin;

5.1. "Yöneticilik görevinden ayrılma" başlıklı 37 nci maddesinin 01.03.2024 tarih ve 32476 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelik'in 10 uncu maddesiyle değiştirilen fıkrasında: " Yöneticilik görevlerinden istekleri üzerine ayrılanlar, bulundukları eğitim kurumunda alanlarında boş norm kadro olması ve istemeleri halinde bu eğitim kurumuna; aksi durumda ise öncelikli olarak kadrolarının bulunduğu ilçe içerisinde durumlarına uygun bir eğitim kurumuna, ilçe içerisinde durumlarına uygun norm kadro bulunmaması halinde ise il içerisinde istekleri de dikkate alınarak alanlarında boş norm kadro bulunan eğitim kurumuna öğretmen olarak atanır.",

5.2. 01.03.2024 tarihinden itibaren değişik fıkrasında; "Yöneticilik görevinden; a) Dört yıllık görev süresini tamamlamadan istekleri üzerine ayrılanlar alanlarında boş norm kadro olması halinde yöneticiliğe görevlendirilmeden önceki eğitim kurumuna, bu kurumda alanında boş norm kadro bulunmaması halinde yöneticiliğe görevlendirilmeden önceki eğitim kurumunun bulunduğu ilçede alanlarında boş norm kadro bulunan eğitim kurumuna,

b) Dört yıllık görev süresini tamamladıktan sonra ayrılanlar ile (a) bendi kapsamında ataması yapılamayanlar yöneticilik görevinde bulunduğu ilçe içerisinde durumlarına uygun bir eğitim kurumuna, ilçe içerisinde alanlarında boş norm kadro bulunmaması halinde ise istekleri de dikkate alınarak il içerisinde alanlarında boş norm kadro bulunan eğitim kurumuna, öğretmen olarak atanır.",

6. 30.01.2026 tarih ve 33153 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğü giren Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Kurumları Yönetici Görevlendirme Yönetmeliği'nin "Yöneticilik görevinden ayrılma" başlıklı 34 üncü maddesinde; "(1) Yöneticilik görevinden; a) Dört ders yılı görev süresini tamamlamadan istekleri üzerine ayrılanlar alanlarında boş norm kadro olması halinde yöneticiliğe görevlendirilmeden önceki eğitim kurumuna, bu kurumda alanında boş norm kadro bulunmaması halinde yöneticiliğe görevlendirilmeden önceki eğitim kurumunun bulunduğu ilçede alanlarında boş norm kadro bulunan eğitim kurumuna,

b) Dört ders yılı görev süresini tamamladıktan sonra ayrılanlar ile (a) bendi kapsamında ataması yapılamayanlar yöneticilik görevinde bulunduğu ilçe içerisinde durumlarına uygun bir eğitim kurumuna, ilçe içerisinde alanlarında boş norm kadro bulunmaması halinde ise istekleri de dikkate alınarak sırasıyla ilçe grubu, il içerisinde olacak şekilde alanlarında boş norm kadro bulunan eğitim kurumuna, öğretmen olarak atanır." hükümleri yer almaktadır.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

8. Başvuran Ankara ilinde öğretmen olarak görev yapmakta iken yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerine dayanarak ve bu mevzuatın yöneticilikten ayrılma halinde öğretmenliğe dönüşe ilişkin öngördüğü sonuçlara güvenerek müdür yardımcılığı görevini kabul ettiğini, ancak sonradan yapılan yönetmelik

değişikliği esas alınarak yöneticilikten ayrılması halinde öğretmen olarak atanacağı yerin önceki görev yaptığı okul ve ilçe ile sınırlandırıldığını, bu suretle önceki mevzuata duyduğu güvenin boşa çıkarıldığını ileri sürmektedir.

9. İdare tarafından gönderilen cevabi yazıda özetle; başvuranın yöneticilikten ayrılması halinde uygulanması gereken hükümlerin, talep tarihinde yürürlükte bulunan Yönetmelik hükümleri olduğu, önceki düzenlemelerin ileriye yürütülerek uygulanmasının mümkün olmadığı, bu nedenle başvuranın talebinin

mevzuata uygun bulunmadığı ifade edilmiştir.

10. Bu itibarla uyuşmazlık, başvuranın yöneticilik görevini kabul ettiği tarihte yürürlükte bulunan düzenlemelere duyduğu güvene dayalı olarak oluşan hukuki durumun, sonradan yürürlüğe giren yönetmelik hükümleri esas alınarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği noktasında toplanmaktadır.

11. Kazanılmış hak, yürürlükte olan hukuk kuralları çerçevesinde bireyler lehine ortaya çıkan ve elde edildikten sonra korunması gereken hukuki durumları ifade eder. Bu tür haklar kazanıldıktan sonra, sonradan çıkarılan bir kanun ya da idari işlemle ortadan kaldırılamaz. Hukuk sistemi yalnızca genel hak ve menfaatleri değil, aynı zamanda bireylerin edindiği kazanılmış hakları da güvence altına alır. Bu kavram, genel ve soyut nitelikteki bir hukuki durumun, kişiye özgü bir işlem sonucunda bireysel bir hakka dönüşmesini anlatır. Ayrıca kazanılmış hak, yerine yeni bir düzenleme getirilmeden veya eksiklik giderilmeden, tek taraflı işlemlerle geri alınamayacak bir yetki ve hukuki imkan olarak da değerlendirilmektedir.

12. Kazanılmış haktan söz edebilmek için, öncelikle genel ve soyut bir hukuk kuralının bireysel bir işlemle somutlaşarak kişiye özgü bir hakka dönüşmesi ve bu durumun tamamen gerçekleşmiş olması gerekir. Bu hak, yürürlükteki hukuka uygun şekilde elde edilmeli ve Anayasa ile diğer mevzuat tarafından korunmaya

değer nitelik kazanmalıdır. Ayrıca hak sahibinin bu hakka dayanarak idareden ya da ilgili kişilerden bir talepte bulunabilmesi ve bu hakkın ciddi bir ihlal tehdidi altında olması önemlidir. Kazanılmış haklar, idare tarafından tek taraflı işlemlerle geri alınamaz ve yalnızca hukuka uygun durumlardan doğar; iyiniyet ise bu uygunluğun değerlendirilmesinde destekleyici bir unsur olarak kabul edilir. Bunun yanında, hukuka uygun işlemler için belirli bir süre şartı aranmazken, hukuka aykırı durumlarda idari istikrar gereği belli bir süre

boyunca haktan yararlanılmış olması dikkate alınabilir.